Türkiye’de emeklilik hesabı yaparken sorulan ilk soru hep aynıdır: “İlk sigorta girişin ne zaman?” Çünkü çalışma hayatına ilk adım attığınız o tarih; kaç yaşında emekli olacağınızı, kaç gün prim ödemeniz gerektiğini ve cebinize girecek maaşı belirleyen en kilit nokta. Devlet, sosyal güvenlik sistemini üç ana döneme ayırıyor ve her dönemin kuralları birbirinden tamamen farklı işliyor.
Hangi dönemde işe başladığınızın emeklilik kaderinizi nasıl çizdiğine gelin birlikte bakalım:
Bu tarihten önce iş hayatına atılanlar, emeklilikte sistemin en avantajlı grubunu oluşturuyor. Bildiğiniz gibi EYT (Emeklilikte Yaşa Takılanlar) yasasıyla birlikte bu gruptakiler için o can sıkan yaş şartı tamamen ortadan kalktı.
Tam Emeklilik: SSK kapsamında olanlar için 5000 ile 5975 gün arasında değişen kademeli prim şartını ve sigortalılık süresini (kadınlarda 20, erkeklerde 25 yıl) dolduranlar anında emeklilik dilekçesini verebiliyor.
Kısmi Emeklilik: Primi bir türlü dolmayanlar için 3600 günle yaştan emeklilik hakkı (şartların tamamlandığı yıla göre kadınlarda 50-58, erkeklerde 55-60 yaş arası) hayat kurtarıyor.
Bu tarihler arasında ilk kez sigortalı olanlar, maalesef EYT trenini kıl payı kaçıran kesim. Bu gruptakiler için emeklilikte yeniden yaş şartı devreye giriyor.
Tam Emeklilik: Kadınların 58, erkeklerin ise 60 yaşını beklemesi ve aralıksız tam 7000 gün prim yatırması gerekiyor. Güzel haber şu ki; 7000 günü doldurduğunuz an 20 veya 25 yıllık sigortalılık süresi şartına bakılmıyor.
Alternatif Yol: 7000 günü tamamlamakta zorlananlar için 25 yıllık sigortalılık süresi ve 4500 gün primle “kısmi emeklilik” kapısı açık bırakılmış durumda.
Sistemin en ağır şartları, bu tarihten sonra işe giren yeni nesil çalışanları bekliyor. Bu grupta emeklilik yaşı artık sabit değil, priminizi doldurduğunuz tarihe göre sürekli yukarı doğru güncelleniyor.
Tam Emeklilik: SSK’lı çalışanların tam 7200 gün (20 yıl), Bağ-Kur’luların ise 9000 gün (25 yıl) prim biriktirmesi şart.
Yaş Faktörü: Her şey yolunda giderse emeklilik yaşı kadınlarda 58, erkeklerde 60’tan başlıyor. Ancak dikkat; o 7200 gün şartını 2035 yılından sonraya bırakırsanız, emeklilik yaşınız kademeli olarak 65’e kadar çıkıyor. Kısmi emeklilik (yaştan emeklilik) için de artık 4500 değil, tam 5400 gün aranıyor.
